Menu
Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów. Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku, zmień ustawienia swojej przeglądarki.

Cmentarz Wojenny

Dodatkowe informacje

  • Nazwa: CMENTARZ WOJENNY
  • Rodzaj: Cmentarz Wojenny
  • Autor: Zygmunt Wujek, Hieronim Kroczyński, Wiktor Tołkin, Zygmunt Wujek
  • Czas powstania: 1979 - 1980
  • Materiał Wykonania: marmur, beton, drewno, kamień, piaskowiec, brąz, mosiądz
  • Stan zachowania: dobry
  • Ewidencja: Urząd Miasta Kołobrzeg
  • Opis:

    Inwestorem cmentarza był Wojewódzki Komitet Ochrony Pomników Walki i Męczeństwa w Koszalinie. Obszar cmentarza to dawna kwatera cmentarza komunalnego, gdzie znajdowały się już groby żołnierskie i przyległy, dotychczasowy teren rolniczy. Podstawowe prace budowlane wykonano w latach 1979-1980. Autorami kompozycji przestrzennej cmentarza są: art. plastyk Zygmunt Wujek (architektura) i dr Hieronim Kroczyński (dokumentacja historyczna).

    Jest to polska nekropolia wojenna poświęcona poległym żołnierzom w walkach o Kołobrzeg - największego sukcesu bojowego Wojska Polskiego na froncie wschodnim. Obejmuje ona także żołnierzy oddziałów radzieckich wspomagających Polaków w wykonaniu trudnego zadania, a także żołnierzy Armii "Pomorze" z 1939 roku, którzy zmarli z ran w kołobrzeskim lazarecie i polskich robotników przymusowych, którzy ponieśli śmierć w czasie walk o miasto w marcu 1945 roku. Jest to cmentarz ponad 1700 ofiar wojny.

    Dominującymi akcentami architektonicznymi cmentarza są dwa pomniki: pomnik z tzw. mieczami grunwaldzkimi i pomnik "sarkofag" z mottem cmentarza.

    Ten pierwszy, zaprojektowany przez arch. Wiktora Tołkina, zbudowany został w 1963 roku jeszcze na terenie kwatery wojennej cmentarza komunalnego. Ma formę muru posadowionego na rzucie łuku, z motywem odznaki grunwaldzkiej w części środkowej. W dolnej części napis w języku polskim i rosyjskim CHWAŁA BOHATEROM ARMII POLSKIEJ I RADZIECKIEJ POLEGŁYM W WALKACH O WYZWOLENIE ZIEMI KOŁOBRZESKIEJ. Był pomnikiem jednostronnym, przylegającym do ogrodzenia ówczesnego cmentarza. W nowej sytuacji pomnik ten znalazł się w centralnej części cmentarza i trzeba go było trochę zmienić. W porozumieniu z autorem symbolikę pomnika powtórzono z drugiej, dotychczas tylnej strony. W ten sposób powstał pomnik dwustronny. Łukowate posadowienie bryły pomnika sprawia, że jest on obecnie z jednej strony wklęsły, a z drugiej wypukły.
    Motto cmentarza brzmi: ZA POLSKI KOŁOBRZEG. Umieszczono je na symbolicznym sarkofagu zwieńczonym dwoma hełmami, wczesnopiastowskim i współczesnym. Płaskorzeźby na ścianach sarkofagu też zawierają motywy wczesnośredniowieczne i z 1945 roku.

    Obiekty związane z funkcją cmentarza:

    • plac apelowy
    • miejsce do sprawowania liturgii (kamienny ołtarz i drewniany krzyż)
    • plastyczny plan walk o Kołobrzeg 1945, w pobliżu głównego wejścia na cmentarz
    • tamże informacja o cmentarzu w języku polskim, rosyjskim, niemieckim i angielskim
    • plan rozmieszczenia kwater z grobami

    W pobliżu, już na terenie cmentarza komunalnego, pochowano dwóch poległych żołnierzy niemieckich. Więcej informacji o cmentarzu oraz imienny wykaz poległych zawiera książka H. Kroczyńskiego "Kołobrzeska księga poległych", Kołobrzeg 2005.

    UZUPEŁNIENIA
    z roku 2011

    UPAMIĘTNIENIE MATEK POLEGŁYCH ŻOŁNIERZY

    Płaskorzeźba z wizerunkiem cierpiącej kobiety i datą 1945. Niżej tablica z napisem: MATKOM POLEGŁYCH. Autorem płaskorzeźby jest art. plastyk Zygmunt Wujek.

    UPAMIĘTNIENIE POLEGŁYCH ŻOŁNIERZY ROSYJSKICH

    Głaz z napisem: Hier ruhen in Gott 46 Russen. Głaz ten w okresie powojennym był przemieszczany. Nieznane jest jego pochodzenie. Najprawdopodobniej jest to upamiętnienie żołnierzy rosyjskich poległych w walkach o Kołobrzeg w latach 1758-1761.

    DWIE PŁYTY KAMIENNE

    Płyty pochodzą z rozebranego w 2009 roku pomnika poległych żołnierzy radzieckich. Napis na pierwszej płycie: BOHATERSKIM ŻOŁNIERZOM ARMII RADZIECKIEJ POLEGŁYM W WALKACH O WYZWOLENIE KOŁOBRZEGU MIESZKAŃCY. KOŁOBRZEG 1970. Na drugiej płycie ten sam napis w języku rosyjskim.

    ZNAKI PRZYNALEŻNOŚCI ARMIJNEJ

    Znaki znajdowały się na grobach poległych żołnierzy polskich i radzieckich w latach 1963-1979 (przed utworzeniem Cmentarza Wojennego).

  • Galeria Foto:
  • Autor opracowania: dr Hieronim Kroczyński
  • Lokalizacja: ul. 6. Dywizji Piechoty
  • Mapka:
    Pokaż CMENTARZ WOJENNY na większej mapie
powrót na górę

M

E

N

U